Egzamin pisemny- ergonomia i zasady pracy

Ergonomia i zasady pracy

5 klas ruchów:

•    Klasa I   - ruch palców,

•    Klasa II  - ruch palców i nadgarstka,

•    Klasa III - ruch palców, nadgarstka i łokcia,

•    Klasa IV - ruch całego ramienia,

•    Klasa V  - ruch ramienia i tułowia

Ograniczaj klasę IV i V!

5 stopni podparcia:

•  I stopień – to podparcie palców o części jamy ustnej 

•  II stopień - stanowi podparcie dłoni i nadgarstka o części twarzy pacjenta 

•  III stopień – jest to podparcie łokci, np. o własny tułów, oparcie fotela lekarza

•  IV stopień – obejmuje podparcie tułowia, miednicy i ud

•  V stopień – jest to podparcie stóp o podłogę

Zasada równoległości

Zasada równoległości (def. wg Paula) 

Płaszczyzna czołowa twarzy lekarza musi być równoległa do powierzchni opracowywanego zęba w bezpośrednim polu widzenia lub do jej lustrzanego odbicia w pośrednim polu widzenia. Linia przeprowadzona od oczu lekarza do powierzchni opracowywanego zęba powinna być prostopadła. Tej tezie podporządkowana jest zasada pięciu zmian: 

Zasada 5 zmian:

ZMIANA I – zmiana pozycji lekarza na fotelu w godzinach 8:30-12:30. 😷

ZMIANA II – zmiana wysokości ułożenia pacjenta względem podłogi. 💆 

ZMIANA III – ułożenie głowy pacjenta o 45 stopni w lewo lub prawo. ⬅ i ➡

ZMIANA IV – zmiana położenia głowy pacjenta regulując zagłówek.⬆i ⬇

ZMIANA V – rozwarcie ust pacjenta: 👄

•usta lekko rozwarte – rozwarcie na jeden palec

•usta rozwarte – rozwarcie na dwa palce

•usta szeroko rozwarte – rozwarcie na trzy palce

Pozycja Trendelenburga:

nogi wyżej niż klatka piersiowa.

Pozycja leżąca spoczynkowa pacjenta:

nos na tym samym poziomie co kolana

Zapamiętaj!:

👉Podparcie ciała w pozycji leżącej spoczynkowej w 16-20 punktach

👉Lampa nad głową operatora- 10cm

👉Asystor od zagłówka min. 60cm

👉Ssak w odległości od leczonego zęba 5-15mm

👉Linia wzroku asysty wyżej od od lini wzroku lekarza – 15-20cm

👉Kąt pomiędzy linią wzroku asystentki a ustami pacjenta powinien wynosić nie mniej niż 60 st.

👉Higienistka stomatologiczna siedząc na krzesełku ma uda pod kątem ok.105 stopni do tułowia.

👉Uda mają być w jednej płaszczyźnie z twarzą leżącego pacjenta i pod kątem ok. 45 stopni do jego linii pośrodkowej ciała.

👉Przy opracowywaniu zębów w żuchwie- płaszczyzna zgryzowa zębów dolnych powinna być równoległa do podłogi.

👉Przy opracowywaniu zębów w szczęce-głowa pacjenta powinna być odchylona do tyłu a płaszczyzna zgryzowa zębów górnych powinna być prawie prostopadła do podłogi.

👉Płaszczyzna zgryzowa zębów górnych może być nawet pod kątem ok. 135 stopni do poziomu.

👉Przy pracy na 6 rąk druga asysta zajmuje godzinę 9-10 i pracuje głównie prawą ręką.

👉Pacjent siedzący do zabiegu w szczęce ma ustawione podparcie pleców i podgłówek pod kątem 45- 60 stopni, a do zabiegu w żuchwie 70-80 stopni.

👉Światłowód lampy polimeryzacyjnej ustaw w odległości 3–4 mm od powierzchni zęba. 

👉Płynny koferdam: Aplikować światłoutwardzalny koferdam wzdłuż obszaru zastosowania na szerokość 4-6 mm i grubość około 1,5-2 mm. 

Metody pracy: 

Solo- na dwie ręce:

💢Tradycyjna- przy pacjencie siedzącym operator między 7-13

💢Centric- operator na godzinie 12 

Duo- na cztery ręce:

💢Schöna- lekarz na 9, asysta na 3

💢Beacha- lekarz na 12, asysta na 3

💢Skovsgaarda- lekarz pomiędzy 9 a 12, asysta na 3

Trio- na sześć rąk:

druga asysta na godzinie 9-10 i pracuję głównie prawą ręką

Strefy pracy przy pacjencie leżącym

• Strefa pracy lekarza (operacyjna) między 8.30 a 12.30 
• Strefa statyczna (12.00-2.00)- konsola asystentki, 
• Strefa pracy asystentki 2.00-4.00 (zwykle 3.00)
• Strefa transferowa inaczej demarkacyjną 3.00-9.00, strefa przekazywania instrumentów

Przeciwskazania do zabiegów w pozycji leżącej

•Ciąża (szczególnie zaawansowana)

•Lękliwość

•Niedrożność nosa

•Wysokie ciśnienie (częste przeciwwskazanie u osób starszych)

•Choroby kręgosłupa w przypadku odcinka szyjnego

•Małe dzieci

•Znaczna otyłość

Zabiegi, w których przeciwskazana jest pozycja leżąca

•Badanie pacjenta

•Dobieranie barwy sztucznego uzębienia

•Demonstracja higieny jamy ustnej

•Przymiarki protez

•Badanie i korekta zgryzu

•Niektóre zabiegi ortodontyczne

•Wyciski

•Ustalanie wysokości zwarcia

Zabiegi, w których niezbędne jest użycie ssaka:

•Zabiegi, przy których niezbędne jest użycie sprayu wodnego takie jak:

opracowanie ubytku turbiną

skaling

piaskowanie

szlifowanie zębów 

•Zabiegi chirurgicznie

Zabiegi, w których użycie ssaka jest zbędne:

•Wypełnienie kanałów korzeniowych

•Opracowanie ubytków mikrosilnikiem

•Cementowanie koron

Sektory- ułożenie pacjenta w poszczególnych sektorach

Chwyty stosowane podczas zabiegu

Chwyt piórowy

Chwyt dwupalcowy

Chwyt trójpalcowy

Chwyt dłoniowy

Chwyt dłoniowo-kciukowy

Chwyt dłoniowo-kciukowy odwrócony

Przekazywanie instrumentów

💢Przekazywanie jednoręczne- "podaj-przejmij"

Przekazywanie instrumentów następuje z lewej ręki asysty do prawej ręki operatora, ok. 20-25 cm od jamy ustnej pacjenta.

Instrument podajemy w opuszkach kciuka i palców wskazującego i środkowego i trzymamy blisko końca niepracującego.

Funkcję przejmującą pełnią palce serdeczny i mały lewej ręki.

Instrument podajemy skierowany końcem pracującym w naszym kierunku.

💢Przekazywanie oburęczne- podajemy instrumenty prawą ręką a lewą ręką odbieramy i odkładamy na tackę unitu.

Podstrefy asysty

I - pole operacyjne i przekazywanie instrumentów

II- asystor

III- na przedłużeniu prawej ręki- np. zlew

Pole widzenia pośrednie- za pomocą lusterka i bezpośrednie

Przykładowe pytania na egzamin:

1.     Jedna z pięciu klas ruchu, wprowadzona dla celów ergonomii, oznaczona jako II, dotyczy ruchu: 

A)   całego ramienia 

B)   ramienia i tułowia 

C)    Palców i nadgarstka.

D)   palców, nadgarstka i łokcia

2.     Którą zasadę pięciu zmian stosowanych w technice na cztery ręce przedstawia rysunek?

A)   I

B)   II

C)   III.

D)   IV 

3. Jedna z pięciu klas ruchu, wprowadzonych dla celów ergonomii, oznaczona jako IV, dotyczy ruchu 

a.     całego ramienia. 

b.     ramienia i tułowia. 

c.     palców i nadgarstka. 

d.     palców, nadgarstka i łokcia. 

4.     Którą z zasad pięciu zmian stosowanych w technice pracy na cztery ręce przedstawia rysunek? 

A. I

B. II 

C. III

D. IV 

5. Wskaż metodę pracy, w której pacjent leży w położeniu centralnym, a operator i asysta siedzą prawie naprzeciw siebie. 

a.     Schöna. 

b.     Simona. 

c.     Schwarza. 

d.     Schönherra. 

6.Do zabiegu wypełnienia bruzd lakiem szczelinowym w dolnym pierwszym trzonowcu, wykonywanym w pozycji siedzącej pacjenta, podparcie pleców i podgłówek należy ustawić pod kątem 

a.     45-60 stopni. 

b.     70-80 stopni. 

c.     90-120 stopni. 

d.     130-140 stopni. 

7. Który chwyt trzymania strzykawki wodno-powietrznej zastosował operator na przedstawionym rysunku? 

a.     Piórowy. 

b.     Dłoniowy. 

c.     Pisarski zmodyfikowany. 

d.     Dłoniowo-kciukowy odwrócony. 

 

8. W technice pracy na cztery ręce podczas przekazywania instrumentów metodą „podaj-przejmij” funkcję przejmującą pełnią palce 

a.     serdeczny i mały lewej ręki. 

b.     serdeczny i mały prawej ręki. 

c.     kciuk, wskazujący i środkowy lewej ręki. 

d.     kciuk, wskazujący i środkowy prawej ręki. 

9. Która z podanych czynności związanych z pobieraniem wycisków dwuwarstwowych w technice pracy na cztery ręce – nie należy do zadań asysty? 

a.     Przekazywanie podajnika pistoletowego z drugą warstwą masy. 

b.     Dobieranie odpowiedniego rodzaju i wielkości łyżki wyciskowej. 

c.     Mieszanie opuszkami palców masy do pierwszej warstwy wycisku. 

d.     Nakładanie masy do pierwszej warstwy wycisku na łyżkę wyciskową 

10. Do której zmiany według zasady pięciu zmian odnosi się odchylenie głowy leżącego pacjenta w prawo lub lewo? 

a.    I 

b.    II 

c.    III 

d.    IV 

11. IV stopień podparcia dotyczy podparcia 

a.    Łokci operatora. 

b.    Dłoni operatora. 

c.   Tułowia operatora. 

d.    Nadgarstków operatora. 

12. W której strefie pracy zespołu stomatologicznego należy ustawić konsolę asystentki? 

A. Statycznej.

B. Operacyjnej. 

C. Transferowej. 

D. Demarkacyjnej. 

13. Wyłącznie w pozycji siedzącej pacjenta wykonuje się 

a.    piaskowanie zębów. 

b.    skaling poddziąsłowy. 

c.     przymiarkę protez woskowych. 

d.    unieruchomienie zębów ligaturą drucianą. 

14. Zgodnie z zasadami ergonomii pacjentkę w zaawansowanej ciąży należy ułożyć na fotelu stomatologicznym w pozycji 

A. płaskiej.
B. półsiedzącej.
C. bocznej ustalonej.
D. leżenia na prawym boku. 

15. Do pracy w żuchwie należy ustawić głowę pacjenta przyjmowanego w pozycji leżącej tak, aby płaszczyzna zgryzowa jego zębów 

a.  dolnych była równoległa do podłogi. 

b. górnych była równoległa do podłogi. 

c. dolnych była prostopadła do podłogi. 

d. górnych była prostopadła do podłogi. 

16. W której strefie zespołu stomatologicznego należy ustawić fotelik lekarza pracującego metodą duo? 

A. Statycznej. 

B. Operacyjnej. 

C. Transferowej. 

D. Demarkacyjnej. 

17. Którą czynność wykonuje asysta w I podstrefie podczas pracy metodą duo? 

a. Myje ręce. 

b. Obsługuje komputer. 

c. Dba o suchość pola zabiegowego. 

d. Zarabia materiały do wypełnienia ubytku. 

18. Które klasy ruchów należy eliminować podczas pracy na cztery ręce? 

A. IiII 

B. IiIII 

C. IIIiII 

D. IViV 

19. Do zadań I asysty w metodzie duo nie należy 

a.  przekazywanie narzędzi.

b. aplikowanie wytrawiacza. 

c. przygotowanie i podawanie materiałów. 

d. korekta wypełnienia w zgryzie po wypełnieniu. 

20. Podczas zabiegu u leżącego pacjenta higienistka stomatologiczna w celu uzyskania optymalnego pola widzenia i optymalnego dostępu do pola zabiegowego może odchylić głowę pacjenta w lewo lub prawo od pozycji wyjściowej o kąt:

A. 45°

B. 55° 

C. 65° 

D. 75° 

21. Na której godzinie powinna zająć miejsce druga asysta, jeżeli zespół stomatologiczny pracuje metodą na 6 rąk? 

A. 9.00–10.00 

B. 11.00–12.00 

C. 12.30–13.00 

D. 13.30–14.30 

22. Podczas którego zabiegu przeprowadzonego u leżącego pacjenta metodą na cztery ręce nie ma potrzeby użycia ssaka ze względu na brak aerozolu wodno-powietrznego?

A. Piaskowania zębów.
B. Wypełniania kanałów korzeniowych.
C. Szlifowania zębów z użyciem turbiny.
D. Ultradźwiękowego skalingu naddziąsłowego.

23. Którego chwytu nie stosuje asysta podczas trzymania instrumentów w pracy zespołowej?

1. Piórowego.

2. Trójpalcowego.

3. Dłoniowo-kciukowego.

4. Dwupalcowego podpartego.

24. W celu ustalenia zwarcia centralnego pacjent musi znajdować się w pozycji

1. siedzącej.

2. półleżącej.

3. leżącej zasadniczej.

4. leżącej spoczynkowej.

   25. Podczas odsysania mieszaniny piasku i wody końcówkę ssaka należy trzymać naprzeciwko dyszy piaskarki, skierowaną w stronę oczyszczanego zęba i w odległości od niego

   1. 0-4 mm

   2. 5-15 mm

   3. 16-19 mm

   4. 20-25 mm

26. Zgodnie z zasadami ergonomii pacjentkę w zaawansowanej ciąży należy ułożyć na fotelu stomatologicznym w pozycji

1. płaskiej.

2. półsiedzącej.

3. bocznej ustalonej.

4. leżenia na prawym boku.

27. Którym chwytem należy trzymać strzykawkę unitu w pracy na cztery ręce? 

1. Pisarskim.
2. Dłoniowym.
3. Trójpalcowym.
4. Dwupalcowym.

 

28. W jakiej odległości od preparowanego zęba powinna znajdować się końcówka ssaka? 

1. 0-3 mm 
2. 5-15 mm 
3. 20-25 mm 
4. 30-35 mm 

W której metodzie operator może pracować sam przy leżącym pacjencie z zastrzeżeniem, że pacjent nie ślini się nadmiernie, a do opracowania ubytku nie jest konieczne użycie turbiny? 

1. Solo. 
2. Duo. 
3. Na 6 rąk.
4. Na 4 ręce. 

W metodzie pracy „duo” pozycja asysty jest zawarta w strefie pomiędzy 

200a400 

830 a 1230 900 a 1000 1200 a 1300 

Który stan lub jednostka chorobowa pacjenta pozwala na wykonanie zabiegu opracowania i wypełnienia ubytku w pozycji leżącej? 

1. Znaczna otyłość. 
2. Nadciśnienie tętnicze. 
3. Przepuklina rozworowa. 
4. Pierwszy trymestr ciąży. 
5. 
   
6. Którego chwytu nie stosuje asysta podczas trzymania instrumentów w pracy zespołowej? 

7. 1.     Dwoma palcami. 

   2.     Trzema palcami. 

   3.     Dłoniowo-kciukowego.

   4.     Dwupalcowego podpartego. 

Metodę pracy bez asysty, w której pacjent leży, a operator siedzi w pozycji 8:30-12:30, określa się nazwą 

1. duo. 
2. solo. 
3. mono. 
4. tradycyjna.

Odległość instrumentu od jamy ustnej pacjenta, przekazywanego operatorowi w pozycji gotowej do przejęcia, powinna wynosić 

1. 5-9 cm 
2. 10-15 cm 
3. 20-25 cm 
4. 30-35 cm 

Przygotowujc pacjenta do zabiegu zaoenia wypenie na powierzchniach policzkowych zbów sektora VI jamy ustnej, naley ustawi 

1. gow pacjenta w lewo. 
2. gow pacjenta w prawo. 
3. lamp zabiegow wysoko. 
4. fotel w pozycji Trendelenburga. 

W której strefie pracy zespou stomatologicznego, pracujcego metod na cztery rce, naley przekazywa narzdzia? 

1. Statycznej.
2. Operacyjnej.
3. Dynamicznej.
4. Demarkacyjnej.

Odpowiedzi:

1. C, 2. C, 3. A, 4. II, 5. A, 6. B, 7. B, 8. A, 9. B, 10. C, 11. C, 12. A, 13. C, 14. B, 15. A, 16. B, 17. C., 18. D, 19. D, 20. A, 21. A., 22. B, 23. D, 24. A, 25. B, 26. B, 

źródło: arkusze egzaminacyjne ze str. arkusze.pl